Bir idari işlemin hukuka aykırı olduğu düşünülüyorsa yalnızca işlemin içeriği değil; işlemin kesinliği, tebliğ tarihi, başvuru yolları ve görevli mahkeme de birlikte incelenmelidir.
Dava konusu olabilecek işlem
İptal davasına konu edilecek işlemin idari makam tarafından tesis edilmiş, kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olması gerekir. Hazırlık işlemleri veya yalnızca bilgi veren yazılar bakımından değerlendirme farklı olabilir.
Süre ve idari başvuru
Dava açma süresi, genel düzenlemelerin yanı sıra özel kanun hükümlerine göre değişebilir. İdareye yapılan başvurunun süreyi durdurup durdurmadığı veya zorunlu bir başvuru yolu bulunup bulunmadığı ayrıca incelenir.
Hukuka uygunluk denetimi
İdari işlemler yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden denetlenir. Dosyanın kurulumu, işlemin hangi unsur veya unsurlar bakımından hukuka aykırı olduğunun somutlaştırılmasına dayanır.
Yürütmenin durdurulması
İşlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması iddiası, dosyadaki belgelerle birlikte değerlendirilir. Talebin kabulü otomatik değildir.
İdari uyuşmazlıklarda kısa veya özel süreler bulunabilir. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır.